Farklı ortodontik aparey kullanan hastalarda tükürük ve kandaki bisfenol-A seviyelerinin değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Diş Hekimliğinde Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Klinik Bilimler, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SERDAR ÇİK

Danışman: Nihat Kılıç

Özet:

Amaç: Bu çalışmanın amacı 4 farklı ortodontik apareyin içerdiği farklı rezinlerden salınan Bisfenol-A (BPA) seviyelerini değerlendirmek ve karşılaştırmaktır. Materyal ve Metot: Bu tez çalışmasının materyalini Atatürk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ortodonti Ana Bilim Dalı'na ortodontik tedavi için başvuran 78 hastadan elde edilen tükürük ve kan örnekleri oluşturmaktadır. Bu hastalar 4 farklı grupta farklı ortodontik aparey ile tedavi edilmiştir: Birinci grup sabit ortodontik apareyler ile tedavi gören 20 hastadan; ikinci grup TADs aparey uygulanan 20 hastadan; üçüncü grup hareketli aparey kullanan 19 hastadan ve dördüncü grup hareketli fonksiyonel aparey kullanan 19 bireyden oluşturulmuştur. Tükürük ve kan örnekleri hastalardan tedavi başlamadan önce (baseline), tedavi başladıktan 1 gün, 1 hafta ve 1 ay sonra periyotlarında toplanmıştır. Tükürük ve plazma örneklerindeki BPA seviyelerinin kantitatif analizi ultra-performans likit kromatografisi/kütle spektrometrisi (UPLC-MS / MS) ile yapılmıştır. Bulgular: Tükürük ve plazmadaki BPA seviyeleri özellikle 1. günde olmak üzere zaman geçtikçe tüm gruplarda genellikle artmıştır, ancak bu değişimler hiçbir gözlem periyodu arasında istatistiksel olarak önemli seviyeye ulaşmamıştır. Dört farklı ölçüm zamanlarında alınan tükürük örneklerinin ortalama BPA seviyelerinde gruplar arasında önemli farklılıklar görülmüştür, ancak bu farklılıklar tedavi başındaki (baseline) tükürük BPA seviyelerinin gruplar arasında önemli düzeyde farklı olmasından kaynaklanmıştır. Plazma BPA seviyelerinde oluşan ortalama değişimlerde gruplar arasında önemli farklılıklar görülmemiştir. Tüm gruplarda geniş bireysel varyasyonlar görülmüştür. Sonuç: Tükürük ve plazma örneklerinin ultra-performans likit kromatografisi/kütle spektrometrisi yöntemiyle analizinden elde edilen bu bulgular, genel olarak incelenen tüm ortodontik apareylerin kullanımı ile devamlı olarak az miktarlarda bile olsa BPA salınımın olduğunu göstermektedir. Anahtar Kelimeler: BPA, Bisfenol-A, Ortodontik tedavi, Tükürük, Plazma.