Türk bankacılık sektörünün piyasa yapısının rekabet ve yarışılabilirlik açısından incelenmesi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÜLKER ÇAM

Danışman: Hüseyin Özer

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Türkiye'de ekonomik istikrarın sağlanması için temel sektörlerden birisi olan bankacılık sektörünün sağlam bir yapıya kavuşması için rekabet ve yarışılabilirlik düzeyinin artırılması gerekmektedir. Bu amaçla, 2001 yılında bir bankacılık sektörü yeniden yapılandırma programı uygulanmaya başlanmıştır. Piyasa yapısının belirlenmesinin, bu amaca ulaşılıp ulaşılmadığını göstermesi açısından önemli bir gösterge olduğu düşünüldüğünden, rekabet ve yarışılabilirlik açısından sektörün piyasa yapısının belirlenmesi çalışma alanı olarak seçilmiştir. Bu amaçla çalışmada, öncelikle bankacılık ile ilgili genel bilgilere yer verilmiştir. Daha sonra bankacılık sektöründe piyasa yapılarından hareketle rekabet ve yarışılabilirlik incelenerek, rekabet ve yarışılabilirliği ölçmeye yönelik yaklaşımlar özetlenmiştir. Türk bankacılık sektörünün yapısı dönemler itibariyle özetlendikten sonra, uygulama bölümünde 27 mevduat bankasının 2003-2012 dönemine ait panel veri seti kullanılarak sektördeki rekabet ve yarışılabilirlik ölçülmüştür. Oluşturulan modellerin tahmin sonuçları Türk bankacılık sektörünün, yarışılabilirlik şartlarını taşıyan monopollü rekabet piyasası olduğuna işaret etmektedir. Elde edilen bir diğer sonuç ise Türk bankacılık sektöründe ölçek büyüklüğünün piyasa yapısını etkileyen önemli bir değişken olduğudur. Anahtar Kelimeler: Türk Bankacılık Sektörü, Rekabet, Yarışılabilirlik, Yarışılabilir Piyasalar Teorisi, Panzar-Rosse Modeli.