IMKB'ye kayıtlı sanayi işletmelerinde maliyet yönetim sistemlerinin uygulanma düzeyinin belirlenmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2011

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Meryem ÖZTÜRK

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Reşat KARCIOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Teknolojide yaşanan hızlı gelişim, değişen müşteri beklentileri, kısalan mamul yaşam dönemleri ve özellikle son yıllarda artan küresel rekabet, işletmeleri ?düşük maliyet, kısa zaman ve yüksek kalite? hedeflerini aynı anda ve en yüksek düzeyde gerçekleştirmek zorunda bırakmıştır. Bu nedenle, işletmeler belirtilen hedeflere ulaşmak için Faaliyet Tabanlı Maliyetleme, Hedef Maliyetleme, Kaizen Maliyetleme, Mamul Yaşam Dönemi Maliyetleme, Kalite Maliyet Sistemi, Tam Zamanında Üretim Ortamında Maliyetleme gibi maliyet yönetim sistemlerini uygulamaktadırlar.Bu çalışmada, İMKB'ye kote sanayi işletmelerinde uygulanan maliyet yönetim sistemlerinin tespit edilmesi, hangi özelliklere sahip işletmelerin hangi maliyet yönetim sistemlerini uyguladıklarının belirlenmesi ve maliyet yönetim sistemlerini uygulayan işletmelerin bunları hangi amaçlarla uyguladıkları, uygulamayan işletmelerin neden uygulamadıklarının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda, 2011 yılının Şubat ayında İMKB'ye kayıtlı 154 sanayi işletmesinin 87'sine ulaşılabilmiş ve hazırlanmış olan anket çalışması uygulanmıştır. Çalışmanın sonuçlarına göre, uygulamaya katılan işletmelerde en fazla Faaliyet Tabanlı Maliyetleme sisteminin, en az Mamul Yaşam Dönemi Maliyetleme yönteminin uygulandığı, işletmelerin 42'sinin birden çok sistemi birlikte uyguladığı, 45 işletmenin ise tek bir sistemi uyguladığı tespit edilmiştir. Ayrıca, işletmeler maliyet yönetim sistemlerinin avantajlarından yeterli seviyede faydalandıklarını ifade ederken, maliyet yönetim sistemlerini uygulamayan işletmeler, uygulamama nedeni olarak en fazla sistemler hakkında bilgi sahibi olunmamasını göstermektedirler.