Komşu Ülkelerle Siyasi ilişkilerin Türkiye'nin Dış Ticaretine Etkisi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, Uluslararası Ticaret ve Lojistik, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SENANUR ŞİŞMAN

Danışman: Abdullah Takım

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Türkiye, jeopolitik konumu gereği Avrupa, Asya ve Orta Doğu'nun kesişim noktasında yer almaktadır. Bu durum, Türkiye'nin komşu ülkelerle olan ikili ilişkilerini yalnızca diplomatik açıdan değil, aynı zamanda ekonomik ve ticari açıdan da stratejik hale getirmektedir. Bu tez, Türkiye'nin kara sınırı bulunan komşu ülkeleriyle yürüttüğü siyasi ilişkilerin, dış ticaret hacmi üzerindeki etkilerini analiz etmeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, Türkiye'nin komşuları olan Yunanistan, Bulgaristan, Gürcistan, Ermenistan, İran, Irak ve Suriye ile yürütülen siyasi ilişkilerin gelişim seyri, tarihsel ve güncel boyutlarıyla ele alınmış, bu ilişkilerin dış ticaret üzerindeki yansımaları incelenmiştir. İkili ticaret hacmi, ihracat ve ithalat verileri, sınır kapısı hareketliliği ve uluslararası anlaşmalar temel alınarak yapılan analizlerde, siyasi istikrarın ve diplomatik yakınlığın dış ticareti olumlu yönde etkilediği, kriz, ambargo veya çatışma dönemlerinde ise ticaretin ciddi şekilde sekteye uğradığı tespit edilmiştir. Bu kapsamda elde edilen bulgular, siyasi ilişkilerin dış ticaret üzerinde belirleyici bir etkiye sahip olduğunu göstermektedir. Tez, Türkiye'nin dış ticaret politikalarının şekillendirilmesinde komşu ülkelerle sürdürülebilir ve çok boyutlu diplomatik ilişkiler kurmasının önemini vurgulamaktadır.