Bulut Tabanlı İçerik Dağıtım Ağlarında Replika Sunucusu Yerleşiminin Tabu Arama Algoritması ile Optimizasyonu


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Bilgisayar Mühendisliği, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Ömer Faruk Yıldırım

Danışman: Deniz Dal

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Son zamanlarda insanların, müzik dinleme, film izleme ve oyun oynama gibi bazı günlük aktivitelerinin işleyişi değişmeye başlamıştır. Önceden fiziksel olarak CD/DVD'ler ile satın alınan müzik ve filmler artık gelişen teknoloji ile beraber akış servis hizmetlerine evrilmiştir. Bu içeriklerin son kullanıcıya akıcı bir şekilde ulaştırılabilmesi için firmalar zaman içerisinde Proxy sunuculara, ardından CDN'lere ve son olarak da bulut tabanlı CDN'lere, yani CCDN'lere yönelmişlerdir. Bu yönelimdeki temel motivasyon, geliştirilmiş bir hizmet kalitesi (QoS) sunabilmektir. Bunu sağlamanın yolu ölçeklenebilir ve kaynak verimliliği yüksek içerik dağıtım ağları kurmaktır. Replika sunucusu yerleşimi, CCDN'lerde kilit bir tasarım konusudur ve replika sunucularının, işletme maliyetini en aza indiren ve son kullanıcıların QoS'sini karşılayan coğrafi olarak dağılmış bulut sitelerine yerleştirilmesine karar vermeyi içerir. Bu sorun NP-Hard türünde bir problemdir. Literatürde bu problemin çözümüne yönelik sezgisel algoritmalar mevcuttur. Bu tez çalışmasında replika sunucusu yerleşimi için ilk defa Tabu Arama algoritması tabanlı bir metasezgisel geliştirilmiştir. Maliyet, bulut hizmet sağlayıcılarının temel maliyet politikası ile belirlenirken, hizmet kalitesi (QoS) içeriğin CCDN içinde barındırıldığı yere göre belirlenmektedir. Test sonuçları önerilen metasezgisel yöntemin işletme maliyeti ve QoS açısından literatürde en son geliştirilen sezgisel algoritmadan daha başarılı olduğunu göstermiştir. Bu tez kapsamında ayrıca ilgili alanda mevcut önemli bir boşluğu dolduracağı düşünülen bir denektaşı seti oluşturulmuştur ve literatüre kazandırılmıştır.