Koroner anjiografi yapılan hastalarda koroner aterosklerozun şiddeti ile ultrasonografik karaciğer yağlanması ve obezite arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2007

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SADIK SUNAY

Danışman: Mahmut AÇIKEL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ÖZETAlkolik olmayan yağlı karaciğer hastalığı (YKH) abdominal obezite, diabetesmellitus (DM), hipertansiyon ve dislipidemi ile ilişkili klinik ve patolojik bir durumdur.Alkolik olmayan YKH'nın risk faktörleri ile metabolik sendromun risk faktörlerinin benzerolması, koroner arter hastalığı (KAH) riskini arttırabilir. YKH ile KAH arasında şimdiyekadar gösterilen ilişkiler daha çok koroner risk faktörleri ve artmış karotis intima-medyakalınlığı arasındaki ilişkileri içermektedir. Anjiografik olarak kanıtlanmış KAH ile alkolikolmayan YKH arasında doğrudan ilişki şu ana kadar gösterilmemiştir. Böylece, buçalışmada koroner anjiografi yapılan hastalarda KAH ile obezite ve alkolik olmayanYKH arasındaki olası ilişkiler değerlendirildi.Bu çalışmaya koroner anjiografi endikasyonu konulan ve koroner anjiografisiyapılan 414 hasta arasından alınma kriterlerine uygun toplam 355 hasta (253 erkek,102 kadın; yaş ortalaması: 57.5±11.4 yıl) ardışık olarak alındı. Çalışmaya dahil edilentüm hastalara standart koroner anjiyografi yapıldı. Koroner arterlerde veya bunlarınönemli dallarında %50 ve daha üzeri darlık tespit edilmesi durumu KAH olarak kabuledildi. Buna göre hastalar; 1 damar hastalığı (1DH), 2 damar hastalığı (2DH) ve 3damar hastalığı (3DH) olarak gruplandırıldı. Koroner arterledeki aterosklerozunşiddetinin belirlenmesinde ?Gensini skorlaması? kullanıldı. Obezite, vücut kitleindeksinin 30 kg/m2 ve üzerinde olması olarak kabul edildi. Bütün hastalardanhastaneye kabullerinden ilk 24 saat içinde rutin biyokimyasal testler için kan örneklerialındı. Alkolik olmayan YKH tanısı ultrasonografik olarak kondu. Tüm hastalar,anjiografik olarak KAH olanlar ve olmayanlar olarak başlıca 2 ana gruba ayrıldı. Obezolan ve olmayan hastalar belirlendi. Ayrıca, karaciğer yağlanmasının derecesine görede tüm hastalar gruplandırıldı [Grup 1 (yağlanma yok), Grup 2 (hafif yağlanma) ve Grup3 (orta-ileri derecede yağlanma)].KAH olan grupta KAH olmayan gruba göre ortalama yaş, erkek cinsiyet, DM,dislipidemi ve sigara kullanımı ve YKH (%37.2 ve %21.0, p 0.05). KAH grubunda serum AST ve GGTseviyeleri yüksek iken, ALT'ye göre anlamlı fark yoktu (p>0.05). Obez olan ve olmayanhastalar arasında yaş, dislipidemi, Gensini skorlaması, serum ALT ve GGT seviye göreanlamlı fark bulunmazken (p>0.05); erkek cinsiyet (%63.3 ve %78.5, p 0.05); serum ALT düzeyianlamlı olarak grup 3'te (30.8±14.5, p=0.021) yüksekti.KAH varlığı üzerine etki eden faktörleri ve odds oranlarını (OR) belirlemek içintek ve çok değişkenli lojistik regresyon analizi yapıldı. Tekli lojistik regresyon analizindeyaş (OR=1.03, p=0.004), cinsiyet (OR=3.05, p 0.05) anlamlı değildi. Yaşın dâhil edildiği, diğer klasik koroner riskfaktörlerinin dâhil edilmeden oluşturulan çoklu lojistik regresyon analiz modelinde; KAHüzerine yaş (OR=1.04, p 0.05) etkili olmadığı görüldü.Sonuç olarak, obezite ile alkolik olmayan YKH arasında önemli güçlü ilişkilerbulunmasına rağmen, obezite ve VKİ'nin KAH ve koroner aterosklerozun şiddetiüzerine doğrudan ilişkisi gözlenmedi. Buna karşılık, alkolik olmayan YKH'nın gerek tekbaşına gerekse de obezite ile birlikte KAH ve koroner aterosklerozun şiddeti üzerinekatkısı olabilir. Alkolik olmayan YKH; KAH için bağımsız bir risk faktörü olarak kabuledilebilir.IV