Kişilik Özellikleri İle Tükenmişlik Ve İş Doyumu Arasındaki İlişkiler: TRA2 Bölgesindeki Otel İşletmeleri Çalışanları Üzerine Bir Uygulama

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Gülşen BAYAT

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Gökalp Nuri SELÇUK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmada, işletmeler tarafından pek önemsenmeyen kişilik kavramının öneminin anlaşılması hedeflenmiş, çalışanların kişilik özelliğine uygun ve doğru işte çalıştırılmasının ön plana çıkarılması ile birlikte, çalışanların kişilik yapıları ile iş doyumu ve tükenmişlik çeşitli yönleriyle incelenmiştir. TRA2 bölgesinde yer alan konaklama işletmeleri çalışanlarının kişilik yapılarını belirlemek ve kişilik ile iş doyumu ve tükenmişlik arasında ilişki olup olmadığını tespit etmeye yönelik bu araştırma dört bölümden oluşmaktadır. Araştırmanın ilk bölümünde kişilik kavramına, ikinci bölümünde tükenmişlik, üçüncü bölümünde iş doyumu kavramına ilişkin açıklamalar üzerinde durularak ayrıntılı incelenmiştir. Araştırmanın son bölümünde ise kişilik ile iş doyumu ve tükenmişlik arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla, geçerliliği ve güvenirliği araştırmacı tarafından test edilen "Beş Faktör Kişilik Özellikleri Ölçeği", "İş Doyumu Ölçeği" ve "Tükenmişlik Ölçeği" nin uygulanması ile elde edilen araştırmanın bulguları yer almaktadır. Araştırma sonucunda konaklama işletmelerinde çalışanların beş faktörlü kişilik özelliği ölçeğindeki gelişime açıklık boyutunun iş doyumu üzerinde pozitif ve anlamlı, nevrotiklik boyutunun iş doyumu üzerinde negatif ve anlamlı etkileri vardır. Beş faktörlü kişilik özellikler ölçeğindeki gelişime açıklık ve uyumluluk boyutunun tükenmişlik üzerinde negatif ve anlamlı etkileri vardır. TRA2 otel çalışanlarının baskın kişilik tipinin uyumluluk boyutu olduğu ve genel iş doyumu ile içsel ve dışsal doyum boyutlarının yüksek olduğu tespit edilmiştir. Tükenmişlik boyutlarından duygusal tükenme ve kişisel başarıda azalma alt boyutlarının orta düzeyde, duyarsızlaşma alt boyutunun düşük düzeyde olduğu tespit edilmiştir.