Hemiartroplasti ile tedavi edilen femur boyun kırıklı hastalarda unipolar ve bipolar protez sonuçlarımız(Retrospektif çalışma)
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2011
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AHMET ÖZYAZGAN
Danışman: Naci EZİRMİK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Femur boyun kırığının cerrahi tedavisinde hemiartroplasti sık başvurulan bir tedavi yöntemidir. Femur boyun kırıkları kalça ekleminin bütünlüğünü bozan en önemli kırıklardan biridir. Hızlanan endüstri, artan trafik kazaları ve insanoğlunun ömrünün uzamasıyla femur boyun kırıkları günümüzde önemli bir yer tutmaktadır. Femur boyun kırıkları 65 yaş üstü hastalardaki en sık ortopedik sorunlardan birisidir. Geriatrik nüfusun dünya genelinde en hızlı artan nüfus olduğu hesaplanırsa kalça kırıklarının önemli bir halk sağlığı sorunu olduğu gözönüne alınmalıdır.Çalışmamızda 2006-2011 yılları arasında Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Kliniğinde hemiartroplasti uygulanan femur boyun kırıklı hastaları unipolar ve bipolar olarak karşılaştırmalı bir şekilde değerlendirmeye aldık.Yapılan arşiv taraması sonucunda, bu tedavi yönteminin 441 hastanın 457 kalçasına uygulandığı tespit edildi. Kendisine ulaşılıp son kontrolleri yapılan 137 hasta çalışmaya alındı Hastaların hepsine açık cerrahi müdahale yapıldı, kapsül postero-lateral girişim uygulanarak posteriordan açıldı. Hastalar bipolar hemiartroplasti yapılan 78 hasta grup I, unipolar hemiartroplasti yapılan 59 hasta grup II olmak üzere gruplara ayrıldılar. Grup I de olguların 43'ü kadın 35'i erkek ve ortalama yaş 67(48-81), grup II de olguların 30'u kadın, 29'u erkek ortalama yaş 72(49-91) idi. Çalışmaya alınan 137 hastadan 73 hasta (%53,1'i) kadın 64 hasta (%46,9'u) erkekti. Çalışmaya aldığımız hastaların kalçaları 5'i bilateral, 61'i sağ, 71'i sol olarak değerlendirildi. Hastaların 79'una sementli protez, 58'ede sementsiz protez uygulandı. Değerlendirmeye alınan hastaların ameliyat edildikleri zamanki yaşları en küçük 48 en büyük 91 olmak üzere ortalama 68 idi. En kısa takip süresi 3 ay, en uzun takip süresi 56 ay olmak üzere ortalama takip süresi 37 aydı.Harris skorlamasına göre grupI de çok iyi ve iyi sonuç olan 67 hasta (%85,8) varken, grupII de 33 hasta (%55,9)vardı. Grup I de orta ve kötü sonuç alan 11 hasta (%14.2) varken grup II de 26 hasta (%44,1) vardı.Grup I de Singh indeksi dağılımı 34 hasta (%44) singh(3), 16 hasta (%21) singh(2), 2 hasta(%3) singh(1) iken grup II de 22 hasta %38 singh(3), 23 hasta %39 singh(2), 3hasta %5 singh(1) olarak tespit ettik. Singh indeksi derece(6,5,4) olan grup I'de 26 hasta (%32) iken grup II'de 11 hasta (%18) olarak hesaplanmıştır.Kırıklar Garden sınıflamasına göre 65 hasta tipIII ve 72 hasta tipIV olarak gruplara ayrıldı. Hastalar en erken 2 gün en geç 34 gün olmak üzere ortalama 11 gün içerisinde opere edildiler.Çalışmamıza dâhil olma ölçütlerine uyan 137 femur boyun kırığı hastasının ameliyat sonrası 36 aylık takipte, mortalite hızının ilk 6 ayda yüksek olduğu tespit edildi. Erkek cinsiyetin, yaşın artmasının, yüksek ASA skorunun ve ameliyat için bekleme süresinin uzun olmasının mortaliteyi anlamlı olarak artırdığı tespit edildi.Harris kalça skoruna göre klinik değerlendirmeler yapıldı. Çalışmadaki kaba oransal dağılımlar ki-kare testi ile değerlendirildi. Niceliksel değişkenlerin iki grup arasındaki kıyası t testi ile yapıldı. Bipolar sonuçlarımız unipolar sonuçlarımıza göre istatiksel olarak anlamlı bulundu (p<0.01).Sonuçlarımız literatür sonuçları ile uyumlu bulunmuştur.Özet olarak bipolar hemiartroplasti femur boyun kırığı olan hastaların tedavisinde iyi bir tedavi yöntemidir. Uygun vakalarda bipolar hemiartroplasti sonuçları yüz güldürücüdür.Sonuç olarak bipolar protez seçilmiş olgularda uygun yaş ve ASA skorları ile uygulanan vakalarda unipolar proteze göre daha iyi klinik sonuç vermektedir.